Post on 13/02/2020

ฮิลเดอร์ กุดนาดอท์เทีย นักประพันธ์หญิงจาก Joker ชนะออสการ์ได้เพราะเสียง “เชลโล” และการดมกลิ่นนิวเคลียร์แต่งเพลงใน Chernobyl

       ดนตรีเปรียบเสมือนกระบวนการต่าง ทางร่างกาย การฝึกดนตรีคลาสสิกก็เหมือนการกระโดดแทมโพลีน ขณะที่การฟังเพลงเมทัลเบสหนัก ก็ไม่ต่างจากการถูกนวดบนเตียงนุ่ม นี่คือคำพูดของนักประพันธ์เพลงหญิงชาวไอซ์แลนด์ ฮิลเดอร์ กุดนาดอท์เทีย (Hildur Guðnadóttir) ผู้คว้ารางวัลออสการ์สาขาดนตรีประกอบภาพยนตร์ยอดเยี่ยม ประจำปี 2020 จากภาพยนตร์เรื่อง Joker

กุดนาดอท์เทียเป็นผู้หญิงคนแรกในรอบ 23 ปี ที่ได้รางวัลนี้ หลังเบียดผลงาน Star Wars ชิ้นสุดท้ายของ จอห์น วิลเลียมส์ และผลงานจากนักประพันธ์เพลงชั้นครูอีกสองคนอย่าง โธมัส นิวแมน (1917) และ อเล็กซองดร์ เดส์ปลาต์ (Little Women) ผงาดขึ้นไปคว้ารางวัลดังกล่าวได้สำเร็จ

ตั้งแต่กลางปี 2019 เป็นต้นมา ถือเป็นช่วงเวลาทองสำหรับกุดนาดอท์เทียอย่างแท้จริง เพราะก่อนหน้านี้เธอเพิ่งจะกวาดทุกรางวัลด้านดนตรีประกอบยอดเยี่ยมจากเรื่อง Chernobyl มินิซีรีส์ที่ตีแผ่เรื่องราวเบื้องหลังเหตุระเบิดโรงไฟฟ้านิวเคลียร์เชอร์โนบิล และผลงานสะท้อนตัวตนของ อาเธอร์ เฟล็ก ใน Joker ด้วยโทนของหนังที่บอกเล่าถึงด้านมืดของสังคมและความโกลาหล กุดนาดอท์เทียเคยเปรียบเทียบว่ามันไม่ต่างจากการกระโดดลงสระในวันที่อากาศร้อนมาก

ก่อนหน้านี้ ชีวิตของกุดนาดอท์เทียไม่ได้เฉียดเข้าใกล้วงการภาพยนตร์เลยแม้แต่น้อย วัยเด็กเธอเติบโตที่เรคยาวิก เมืองหลวงของไอซ์แลนด์ ในครอบครัวที่เป็นนักดนตรีอาชีพ พ่อของเธอเป็นนักคลาริเน็ตฝีมือดี เช่นเดียวกับแม่ที่เป็นนักร้องโอเปราเสียงทรงเสน่ห์ และพี่ชายก็เป็นมือกีตาร์วงเมทัลชื่อดังของไอซ์แลนด์ที่ชื่อว่า Agent Fresco

เธอเริ่มต้นเล่นเชลโลครั้งแรกเมื่ออายุ 5 ขวบ ก่อนจะเริ่มจริงจังมากขึ้น จนเข้าศึกษาดนตรีอย่างเป็นระบบในสาขาวิชาการประพันธ์ดนตรีที่สถาบันศิลปะแห่งไอซ์แลนด์ และสถาบันศิลปะแห่งเบอร์ลิน กุดนาดอท์เทียวาดฝันเส้นทางอาชีพต่างจากนักดนตรีคลาสสิกทั่วไป ความฝันสูงสุดของเธอไม่ใช่การได้เป็นนักเชลโลที่โดดเด่นที่สุดในวงเวียนนา ฟิลฮาร์โมนิก ออร์เคสตรา หรือเป็นนักเชลโลชื่อก้องที่เบอร์ลิน สิ่งเดียวที่เธอปรารถนามาตลอดคือการได้เป็นนักแต่งเพลงที่มีผลงานของตัวเอง

ฉันเริ่มเล่นเชลโลตอนอายุ 4-5 ขวบ และรู้หรือเปล่าว่าตั้งแต่จำความได้ฉันก็มักจะร้องเพลงด้วยเสมอ คือพอเป็นเครื่องดนตรี คุณไม่สามารถเข้าถึงมันได้มากเท่ากับการร้องหรอก เพราะเสียงร้องเป็นส่วนหนึ่งของตัวคุณ แต่สำหรับฉัน เชลโลเป็นข้อยกเว้น เราเล่นมันตรงหน้าอก บริเวณตัวเครื่องก็ติดกับปอดคุณพอดี เวลาเล่นออกมาจึงเหมือนเป็นการถ่ายทอดความรู้สึกภายในร่างกายของคุณออกมาเช่นกัน

กุดนาดอท์เทียเริ่มต้นสร้างสรรค์งานประพันธ์ของตัวเองนับตั้งแต่เรียนจบที่เบอร์ลิน ก่อนจะเดินเข้าสู่การเป็นนักประพันธ์ดนตรีประกอบภาพยนตร์ครั้งแรกในหนังอินดี้เรื่อง The Bleeding House เมื่อปี 2011 ชื่อของกุดนาดอท์เทียได้รับการพูดถึงมากขึ้นจากเสียงเชลโลหลอน ของเธอในหนังเรื่อง Prisoners ของผู้กำกับ เดนิส วิลเนิฟ ก่อนจะมาแจ้งเกิดอย่างเต็มตัวในฐานะนักประพันธ์ดนตรีประกอบภาพยนตร์จากหนังเรื่อง Sicario: Day of the Soldado, Chernobyl และ Joker

งานประพันธ์ส่วนมากในโลกภาพยนตร์จะนิยมใช้เสียงเปียโน เพราะมีความเข้าถึงบริบทของคนได้มากกว่า แต่สำหรับกุดนาดอท์เทีย เธอมองว่าการเล่นเครื่องสายมีอิสรภาพในการถ่ายทอดความรู้สึกผ่านเสียงได้มากกว่า อีกทั้งยังเผยว่ามันเป็นเหมือนกุญแจสู่ความสำเร็จของเธอใน Chernobyl และ Joker อีกด้วย

คีย์เปียโนค่อนข้างมีข้อจำกัด มันไม่อิสระเมื่อเทียบกับพวกเครื่องสาย เราไม่สามารถกดมันให้เสียงออกมาเหมือนการดันสายจากเครื่องสายได้ ฉันค้นพบว่าถ้าเราสามารถเชื่อมต่อร่างกายกับเครื่องดนตรีได้ มันน่าจะเป็นทางที่ดีที่สุดที่เราจะสามารถถ่ายทอดความรู้สึกออกไป

Chernobyl และ Joker ถือเป็นโปรเจกต์ที่เธอถูกจ้างให้ทำค่อนข้างเร็วทั้งคู่ เรียกได้ว่าเธอเริ่มทำดนตรีก่อนที่หนังจะเริ่มถ่ายทำเสียอีก ผลงานประพันธ์ของกุดนาดอท์เทียโดดเด่นอย่างมากในเรื่องการสร้างสรรค์เมโลดี้หรือฮาร์โมนีให้ออกมาเข้ากับอัตลักษณ์ของตัวหนัง โดยก่อนหน้านี้ เธอเล่าถึงเบื้องหลังการเขียนสกอร์ใน Chernobyl ว่า สิ่งสำคัญที่สุดคือการเข้าใจธรรมชาติของสิ่งที่ตัวเองกำลังจะเล่า และถ่ายทอดออกมาอย่างตรงไปตรงมาที่สุด

สำหรับเพลงประกอบหนัง ฉันรู้สึกว่ามันสำคัญมากที่เราจะต้องจมไปกับเรื่องราว ตอนเริ่มเขียนงานนี้ ฉันไปที่โรงงานนิวเคลียร์เพื่อเดินดูเครื่องจักรขนาดใหญ่  ฉันต้องการจะรู้ว่าเสียงของภัยพิบัตินิวเคลียร์เป็นอย่างไร ไปฟังว่าเสียงของมันเป็นอย่างไร โดยเฉพาะเสียงฮัมและเสียงสะท้อน ฉันถึงขั้นไปดมว่ามันมีกลิ่นอย่างไร บ่อยครั้งดนตรีในหนังมักจะเป็นเรื่องของการส่งเสริมอารมณ์และความรู้สึกของคนดูขณะชม ดนตรีทำได้ดีในแบบนั้น แต่ตัวเรื่อง  Chernobyl  คือความสูญเสีย และพล็อตของหนังมีพื้นที่ของตัวเอง ฉันค้นพบว่ามันสำคัญมากที่จะทำออกมาให้เป็นธรรมชาติที่สุด โดยปราศจากการแต่งที่ทำออกมาแล้วจะดูเกินจริงไป อย่างพวกการใส่เสียงเครื่องสายให้ดูน่าตื่นเต้น ฉันต้องการจะขับเคลื่อนทุกอย่างด้วยความเที่ยงตรงที่สุดมากกว่า

Chernobyl

       ขณะเดียวกันเสียงของกุดนาดอท์เทียที่ฝากไว้กับ Joker ก็ทำหน้าที่เป็นตัวแทนของตัวละครอาเธอร์ เฟล็ก ได้เป็นอย่างดี และกลายเป็นส่วนสำคัญในความสำเร็จของหนังเรื่องนี้

“Joker เป็นหนังที่มีพื้นฐานการเล่าเรื่องโดยคนคนเดียว ซึ่งมันคงดีกว่าถ้าเราจะใช้เครื่องดนตรีชิ้นเดียวในการเล่าเรื่องราวที่ตัวละครกำลังคิด เชลโลเป็นเครื่องดนตรีที่ฉันถนัดมันจึงเป็นเรื่องง่ายที่จะใช้เล่นประกอบภาพยนตร์เรื่องนี้

หนึ่งในฉากทรงพลังของหนังที่ส่งให้ วาคีน ฟีนิกซ์ คว้ารางวัลออสการ์สาขาแสดงนำชาย คือฉากเต้นในห้องน้ำ ซึ่งเป็นฉากที่คิดขึ้นมาสด ๆ จุดเริ่มต้นของฉากนี้มาจาก ท็อดด์ ฟิลลิปส์  ผู้กำกับของเรื่องบอกกับวาคีนว่า เขามีเพลงที่กุดนาดอท์เทียแต่งเสร็จแล้วหนึ่งเพลง สนใจจะลองฟังหน่อยไหม ซึ่งหลังจากที่วาคีนได้ฟังเพลงดังกล่าวเขาก็เริ่มต้นเต้นแบบด้นสด จนสุดท้ายสิ่งที่ออกมาก็ได้กลายเป็นหนึ่งในซีนที่ทรงพลังที่สุดของหนัง

บทภาพยนตร์มันยอดเยี่ยมจนทำให้ฉันติดขัดไปหมด ฉันตกหลุมรักหนังเรื่องนี้ และเขียนเพลงธีมทั้งหมดเสร็จก่อนหนังจะเริ่มถ่ายทำเสียอีก พวกเขาจึงเอาเพลงของฉันไปใช้ในการถ่ายทำด้วย วาคีนตอบสนองกับเพลงในทันที เขาฟังสิ่งที่ฉันเขียนและด้นสดออกมา มันเป็นซีนที่ไม่เหมือนกับบทดั้งเดิมเลย และดนตรีกลายเป็นตัวสนับสนุนการแสดงของเขา ซึ่งมีอีกหลายฉากเกิดขึ้นใหม่หลังจากซีนนี้

Joker

       ผลงานส่วนใหญ่ของเธอนับตั้งแต่ Prisoners, The Revenant, Sicario หรือ Arrival ทั้งหมดล้วนมีกลิ่นอายของความเป็นดนตรี dark ambient อย่างมาก ซึ่งบนความมืดหม่นนี้เธอเปิดเผยว่า มันคือการหยิบเอาด้านมืดในชีวิตมาใช้สร้างสรรค์เป็นผลงานเพลง

ฉันรู้สึกสนุกที่ได้หยิบด้านมืดของหนังมาถ่ายทอด โดยส่วนตัวฉันเป็นคนที่ร่าเริงและชอบขำ แต่คนเราทุกคนมีด้านมืดและด้านสว่างในตัวเสมอ ฉันโชคดีที่มีครอบครัวเป็นเหมือนด้านสว่างในชีวิต แต่สำหรับดนตรีของฉัน สิ่งที่ออกมามักจะเป็นด้านมืดเสมอ

ตลอด 84 ปีที่มีการมอบรางวัลสาขาดนตรีประกอบยอดเยี่ยมในเวทีออสการ์ มีผู้หญิงเพียง 9 คนที่เคยถูกเสนอชื่อเข้าชิงสาขานี้ และมีเพียง 4 คน (รวมกุดนาดอท์เทีย) ที่สามารถคว้ารางวัลนี้ไปได้ กุดนาดอท์เทียทิ้งท้ายบนเวทีออสการ์ด้วยสุนทรพจน์เชิญชวนให้ผู้หญิงทุกคนกล้าที่จะก้าวขึ้นมานำเสนอผลงานของตัวเอง เหมือนกับที่เธอยืนหยัดเพื่อมันมาเสมอ

ถึงเด็กผู้หญิง ถึงผู้หญิง ถึงแม่ ๆ หรือเหล่าลูกสาวทุกคนที่ได้ยินเสียงดนตรีดังขึ้นในใจ จงก้าวออกมา เราต้องการจะได้ยินเสียงของพวกคุณ

หลังจากช่วงเวลาแห่งความสำเร็จทั้งหลาย กุดนาดอท์เทียตั้งตารอคอยที่จะหยุดพักและกลับไปหาตัวเธอเองอีกครั้ง เพื่อหาแรงบันดาลใจให้กับตัวเองสำหรับฉัน การให้เวลาหรือพื้นที่ตัวเองในการคิดและมองตัวเองเป็นเรื่องที่สำคัญมาก

       ในวันที่ผู้หญิงคนหนึ่งก้าวขึ้นไปคว้ารางวัลแกรมมี่ อวอร์ดส, ลูกโลกทองคำ และออสการ์ ได้ในปีเดียวกัน วันนี้ชื่อของ ฮิลเดอร์ กุดนาดอท์เทีย ถูกยกย่องให้เป็นหนึ่งในนักประพันธ์รุ่นใหม่ฝีมือดี ที่นำพาทิศทางใหม่ ๆมาสู่วงการเพลงและภาพยนตร์ และเปรียบเป็นไม้ผลัดใบบนต้นไม้ต้นใหญ่ที่ชื่อว่าฮอลลีวูด


นักดนตรี, นักวิจารณ์ดนตรี บัณฑิตดนตรีจากรั้วศิลปากร หลังฝึกปรือกีตาร์แจ๊สอยู่หลายปี ปัจจุบันเขาหันมาสนุกกับงานเขียนด้านดนตรี, กีฬา และ กินเที่ยว

Related

จาก ‘บุษบา’ ถึง ‘ขอบคุณโชคดี’ เส้นทางดนตรีของหมาทันสมัย ‘…ก่อน’ จะเป็น ‘โมเดิร์นด็อก’

อัง ลี เกือบทิ้งความฝัน แต่ได้ดีเพราะเมียเลี้ยง

คริส แพรตต์ ซูเปอร์ฮีโร่สตาร์ลอร์ด สู่ลูกเขยคนเหล็ก

อาห์เหม็ด เบสต์ นักแสดงที่ชีวิตพัง โดนแฟนหนังขู่ฆ่า จะฆ่าตัวตาย เพราะเล่นเป็น จาร์จาร์บิงส์  

นิโค โรบิน: นักวิชาการผู้ถูกตามล่าเพราะรู้สิ่งที่รัฐไม่ต้องการให้รู้

Earth, Wind & Fire กับเบื้องหลัง ‘September’ เพลงที่ทุกคนต้องลุกมา “เต้น” และเนื้อเพลงที่ไม่มีความหมายของมอริส ไวท์

วิลเลียม เจมิสัน ดื่มชาหลอนจนได้เป็นราชานักสะสมกะโหลกมนุษย์

บรูซ ลี กระบองสองท่อน การเหยียดเชื้อชาติและจักรวรรดินิยม