Post on 24/07/2019

“วาเลนตินา เทเรชโควา” สาวฉันทนาสู่นักบินอวกาศหญิงคนแรกของโลก

ความรู้ด้านการสำรวจอวกาศเบื้องต้นที่คนส่วนใหญ่มีข้อมูลกันคือ นักบินอวกาศคนแรกเป็นคนอดีตสหภาพโซเวียตชื่อ ยูริ กาการิน (Yuri Gagarin) ก้าวแรกของมนุษย์บนดวงจันทร์เป็นของคนอเมริกันที่ชื่อ นีล อาร์มสตรอง (Neil Armstrong) ไปจนถึงไลก้า (Laika) หมาพันธุ์ทางตัวแรกที่ตีตั๋วโคจรรอบโลกเที่ยวเดียวกับดาวเทียมสปุตนิก 2 (Sputnik 2) แต่หากถามว่านักบินอวกาศหญิงคนแรกของโลกคือใคร น้อยคนที่จะตอบว่า “วาเลนตินา เทเรชโควา” ถ้าไม่ได้อ่านชื่อบทความนี้มาก่อน หรือเป็นผู้สนใจเรื่องอวกาศระดับหนึ่ง

“นี่ฉันเอง, ไจก้า! เหตุการณ์ปกติ ฉันเห็นเส้นขอบฟ้า ท้องฟ้าสีฟ้ามีแทบดำมืด โลกช่างสวยงามจริง ๆ ทุกอย่างกำลังเป็นไปด้วยดี”

สัญญาณเสียงแรก ๆ ที่ ไจก้า (Ча́йка) หรือ นกนางนวลน้อย รหัสแทนชื่อของ เทเรชโควา ส่งมายังหอบังคับการแทบจะแทนคำบรรยายความรู้สึกของเธอในขณะนั้นได้เป็นอย่างดีที่สุด ซึ่งก่อนหน้านั้นแม้แต่ตัวเธอเองก็อาจไม่เคยฝันว่า วันหนึ่งจะได้โบยบินสูงขึ้นไปไกลหลายร้อยกิโลเมตรเหนือพื้นโลก เพราะเธอเป็นเพียงเด็กกำพร้าจน ๆ คนหนึ่งที่ต้องทำงานกรรมกรในโรงงานทอผ้า

“วาเลนตินา เทเรชโควา” (Valentina Tereshkova) เกิดเมื่อวันที่ 6 มีนาคม ปี 1937 ก่อนไฟสงครามโลกครั้งที่ 2 จะปะทุเพียงไม่นาน บ้านเกิดเธออยู่ในหมู่บ้านเล็ก ๆ ริมฝั่งแม่น้ำโวลกา ห่างจากกรุงมอสโกออกไปราว 270 กิโลเมตร ครอบครัวเธออพยพมาจากเบลารุส เดิมพ่อของเธอเป็นคนขับรถแทรกเตอร์ ทำให้ต้องเข้าร่วมสงครามในหน้าที่พลขับรถถัง และเสียชีวิตหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 เริ่มได้เพียงไม่นาน แม่ของเธอเลยต้องหอบหิ้วลูกทั้งสามหลบหนีภัยสงครามมาหางานทำยังเมืองยาโรสลาฟล์ ก่อนจะได้งานในโรงปั่นฝ้ายแห่งหนึ่ง

ด้วยความเป็นแม่ม่ายเลี้ยงเดี่ยว มิหนำซ้ำยังอยู่ในภาวะสงคราม ทำให้ครอบครัวเทเรชโควา ค่อนข้างอดอยากขัดสน กว่าเธอจะมีโอกาสได้เรียนก็เมื่อตอนอายุ 10 ขวบ แต่สุดท้ายหลังจบการศึกษาพื้นฐาน เธอก็ออกมาทำงานในโรงงานยางรถยนต์ ก่อนจะเปลี่ยนมาเป็นสาวฉันทนาในโรงงานทอผ้าซึ่งให้ค่าแรงที่ดีกว่า

ความสุขอย่างเดียวของสาวโรงงานทอผ้าคนนี้ อาจคือการได้กระโดดร่ม ที่เธอชอบมาตั้งแต่เด็ก ๆ แล้วแอบไปฝึกกระโดดที่ชมรมการบินท้องถิ่นโดยไม่บอกให้คนในครอบครัวรู้ จนกระทั่งสามารถกระโดดได้ด้วยตัวเองครั้งแรกตอนที่เธออายุ 22 ปี นอกจากนี้เธอยังแอบไปสมัครเป็นเยาวชนพรรคคอมมิวนิสต์ของเมืองยาโรสลาฟล์ในช่วงปี 1960 ก่อนได้เลื่อนขั้นเป็นสมาชิกพรรคคอมมิวนิสต์แบบเต็มตัวในปี 1962

อาจต้องขอบคุณสื่ออเมริกัน ที่ทำให้เธอได้รับโอกาสเป็นนักบินอวกาศหญิงคนแรกของโลก จากการประโคมข่าวในเวลานั้นว่าสหรัฐอเมริกากำลังฝึกนักบินอวกาศผู้หญิง บีบให้ฝั่งสหภาพโซเวียตซึ่งเป็นผู้นำด้านอวกาศในขณะนั้นยอมไม่ได้ ต้องเปลี่ยนแผนทันทีโดยการคัดเลือกผู้หญิงที่มีคุณสมบัติเพื่อรับการฝึกเป็นนักบินอวกาศ ซึ่งคุณสมบัติที่ว่านั้นมีทั้ง อายุไม่เกิน 30 ปี สูงไม่เกิน 170 เซนติเมตร หนักไม่เกิน 70 กิโลกรัม และโดดร่มเป็น คุณสมบัติหลังนี่เองเป็นส่วนสำคัญทำให้เธอเป็นหนึ่งในห้าตัวแทนที่ผ่านการคัดเลือกจากผู้หญิงกว่า 400 คนทั่วสหภาพโซเวียตอันกว้างใหญ่

นอกจากนี้ภูมิหลังการเป็นชนชั้นกรรมาชีพ และบิดาเป็นวีรชนที่พลีชีพในสงคราม ทำให้เธอมีคะแนนนำคู่แข่งหลายคน เพราะลึก ๆ แล้วโครงการนี้มุ่งเป้าที่การโฆษณาชวนเชื่อ เพื่อให้ผู้หญิงในสหภาพโซเวียตมีความรักและภาคภูมิใจในชาติ ที่สามารถเอาชนะสหรัฐอเมริกาได้

หลังได้รับเลือกให้เป็นตัวแทน เธอต้องฝึกอย่างหนักเพราะแทบไม่มีประสบการณ์ในด้านทหารเลยแม้แต่น้อย เธอเริ่มต้นจากยศพลทหาร ประจำกองทัพอากาศของสหภาพโซเวียต แล้วทำการฝึกหลักสูตรเร่งรัดอย่างหนักหน่วง ทั้งการฝึกร่วมกับเครื่องบินไอพ่น MiG-15UTI ฝึกกระโดดร่มลงสู่พื้นดินมากกว่าหนึ่งร้อยครั้ง ทดสอบร่างกายในห้องปรับอุณหภูมิและแรงดัน เพื่อให้ร่างกายพร้อมรับสภาพแวดล้อมในอวกาศ และฝึกการใช้ชีวิตคนเดียว 

แน่นอนว่าเธอสอบผ่านทุกอย่าง และทำได้ดีไม่แพ้นักบินอวกาศชายคนอื่น ๆ ที่ผ่านมา รวมถึงการปัสสาวะรดล้อหลังด้านขวาของรถบัสที่ส่งเธอขึ้นยานอวกาศ ซึ่งเป็นประเพณีที่ ยูริ กาการิน นักบินอวกาศคนแรกของโลกได้เริ่มเอาไว้

วันที่ 16 มิถุนายน ปี 1963 ยานวอสตอก 6 (Vostok 6) ของสหภาพโซเวียต ได้นำผู้หญิงคนแรกขึ้นสู่ห้วงอวกาศอันไกลโพ้น เธอได้ลอยห่างมากกว่า 200 กิโลเมตรจากพื้นดิน เพื่อโคจรรอบโลกมากถึง 48 ครั้ง ใช้ชีวิตอยู่ในอวกาศมืดมิดนานถึง 2 วัน กับอีก 22.50 ชั่วโมง หรือเกือบ 3 วัน มากกว่าเวลาในอวกาศของนักบินอวกาศสหรัฐอเมริกาขณะนั้นทั้งหมดรวมกัน ในยานอวกาศรูปทรงเหมือนยานแคปซูลของชาวไซย่าในการ์ตูนดรากอนบอล…เพียงลำพัง

นอกจากนี้หลังกลับสู่พื้นโลกอย่างปลอดภัย เธอยังคงเป็นผู้หญิงคนเดียวท่ามกลางนักบินอวกาศชายหลายร้อยคน นานกว่า 20 ปี!

ที่ผ่านมาจนถึงกรกฎาคม ปี 2019 สัดส่วนมนุษย์อวกาศชายหญิงที่สำรวจอวกาศอยู่ที่ประมาณ 1 ต่อ 9 โดยมีนักบินอวกาศหญิงเพียง 64 ราย เทียบกับนักบินอวกาศชายถึง 502 ราย 

ที่เป็นเช่นนั้นอาจเป็นเพราะโลกของการสำรวจถูกจับจองและมองว่าเป็นเรื่องของผู้ชายมายาวนาน ตั้งแต่มนุษย์ยุคโบราณที่ออกเดินทางเพื่อหาแหล่งอาหารใหม่ที่อุดมสมบูรณ์ ไปจนถึงการล่องเรือข้ามมหาสมุทรไปยังทวีปใหม่ที่ไม่มีใครรู้จัก การที่ เทเรชโควา ได้โอกาสเป็นนักบินอวกาศหญิงคนแรกนั้น สาเหตุหลักมาจากการมุ่งหวังผลในการโฆษณาชวนเชื่อ ช่วงการแข่งขันทางด้านอวกาศของสองมหาอำนาจใจยุคสงครามเย็น 

แต่ความเป็นจริง ความสำคัญในการส่งผู้หญิงขึ้นสู่อวกาศมีค่ามากกว่าแค่การโปรโมทแข่งขันกันระหว่าง (ผู้ชาย) สองประเทศมหาอำนาจ

เพราะการที่เธอขึ้นไปในอวกาศในครั้งนั้นช่วยให้มนุษย์เราได้ศึกษาข้อมูลหลายอย่าง ทั้งเรื่องสภาพร่างกายผู้หญิงในภาวะไร้น้ำหนัก มวลกระดูก การตั้งครรภ์ ความเสี่ยงด้านมะเร็งต่าง ๆ มะเร็งที่มะเร็งเยื่อบุโพรงมดลูก มะเร็งรังไข่ และมะเร็งเต้านม เมื่อร่างกายสัมผัสกับรังสีในอวกาศ

แต่ “วาเลนตินา เทเรชโควา” สตรีคนแรกในอวกาศ ซึ่งตอนนี้เป็นคุณยายอายุ 82 ปี ที่ได้เลื่อนยศเป็นพลอากาศตรีหญิง ได้พิสูจน์ให้เห็นว่า การสำรวจอวกาศไม่ได้ทำให้ผู้หญิงอายุสั้นลงแต่อย่างใด และหลังจากกลับลงมาเธอได้แต่งงานมีลูกสาวสุขภาพแข็งแรงหัวดีที่ตอนนี้เป็นแพทย์ แถมคุณยายเทเรชโควาเองยังมีสุขภาพแข็งแรง ขนาดที่ยังเป็นหนึ่งในผู้วิ่งคบเพลิงในโอลิมปิกฤดูหนาวที่รัสเซียเป็นเจ้าภาพในปี 2014 ได้อย่างสบาย ๆ
 

เธอไม่ได้เป็นแค่สาวทอผ้าที่อยากขึ้นไปบนท้องฟ้าเพื่อตามหาหนุ่มเลี้ยงวัว แต่แรงงานสาวในโรงงานทอผ้าคนนี้ พยายามอย่างหนักเพื่อทำตามหาความฝันของตัวเองที่เฝ้ามองท้องฟ้าในวัยเด็ก เพราะความสำเร็จหลังการเป็นผู้หญิงคนแรกที่ขึ้นไปในอวกาศ ช่วยให้ชีวิตความเป็นอยู่ของครอบครัวเธอดีขึ้น รัฐบาลสหภาพโซเวียตยอมไปค้นหาจุดที่พ่อของเธอเสียชีวิตในสงครามเพื่อสร้างอนุสาวรีย์ให้ 

หลังการล่มสลายของสหภาพโซเวียต เธอได้เข้าสู่การเป็นนักการเมืองที่คอยผลักดันด้านสิทธิสตรีเกี่ยวกับโครงการอวกาศอยู่อย่างสม่ำเสมอ รวมทั้งการดูแลเด็กกำพร้า ทำให้เธอได้ชื่อว่าเป็น “สตรีแห่งศตวรรษ” และเป็นแรงบันดาลใจให้กับผู้หญิงทั่วโลกมาจนถึงปัจจุบัน

“หากสาว ๆ ในรัสเซียเป็นคนงานก่อสร้างทางรถไฟได้ ไยพวกเธอจะบินขึ้นไปในอวกาศไม่ได้เล่า?”

 

ที่มา :

https://www.space.com

http://www.nextsteptv.com

http://www.nmspacemuseum.org

https://en.wikipedia.org

https://twitter.com/spacethnews/

 


นักเขียนที่ชอบนั่งนิ่งเงียบแอบมองโลกและผู้คนที่ผ่านไป แล้วแปลงให้กลายเป็นเรื่องราวบนโลกดิจิทัล

Related

“ติ๊ก นามสมมติ” สาวข้ามเพศที่แดนหญิงทำให้มีเสรีภาพ

“ศ.ดร.สุชัชวีร์ สุวรรณสวัสดิ์” ผู้เชี่ยวชาญทางด้านอุโมงค์คนแรกของไทย ที่ตั้งใจคืนรอยยิ้มให้กับคนกรุงเทพด้วยการขุดใต้ดิน

“อนุชา อารีพรรค” นักเขียนหนังสือธรรมะผู้สร้างเกมอินดี้ระดับโลก

“เปิดบ้าน จันท์ช่วยจันท์” สร้างโอกาสให้ผู้ก้าวพลาดในเรือนจำจันทบุรี

กมลนันท์ เจียรวนนท์ เยาวชนผู้เปลี่ยนแปลงโลกใบนี้ เพื่อเด็กกำพร้า และคนไร้สัญชาติ

“บริตทานี ไคเซอร์” กล้าเป็นศัตรูกับ มาร์ก ซักเคอร์เบิร์ก เพื่อหยุด Facebook ไม่ให้แอบขายข้อมูลผู้ใช้งาน

วิลเลียม คัมแควมบ้า เด็กชายผู้สร้างกังหันลมจากขยะให้น้องสาวได้อ่านหนังสือตอนกลางคืน

พญ.นิตยา ภานุภาค พึ่งพาพงศ์ จากหมอผิวหนังสู่หมอ HIV ที่สอน HIV 101 ให้คนทั่วไปอยู่ร่วมกับผู้ติดเชื้อได้ตามปกติ